කඨින චීවරය පිළියෙළ කරගන්නේ මෙහෙමයි

‘චරථ භික්‌ඛවෙ චාරිකං – බහුජන හිතාය බහුජන සුඛාය’ – මේ බුදුරජාණන් වහන්සේ භික්‌ෂුන්ට දුන් පළමු උපදේශයයි. ඒ අනුව පස්‌වග මහණුන් වහන්සේලාගේ සිටම දිගටම සංඝයා වහන්සේලා මේ විදියට ගෙයින් ගෙට ගමින් ගමට ධර්මය දේශනා කරමින් වැඩියහ. වැසි කාලයේදීත් උන්වහන්සේලා මෙසේ වැඩියහ. එහෙයින්ම උන්වහන්සේලාට නිගණ්‌ඨයන් ආදී අන්‍ය ආගමිකයන්ගේ ගැරහුම්වලට ලක්‌වන්නට සිදුවී බොහෝ අපහසුතාවන්ට ද මුහුණපෑමට සිදු වූහ. ඒ නිසාම බුදුරජාණන් වහන්සේ, සංඝයා වහන්සේලාට වස්‌ කාලය තුළ එසේ චාරිකා නොකර ආරාමයන් තුළටම වී සිටින ලෙස අවවාද කළහ. මේ කාලය තුළ එකල සංඝයා වහන්සේලා තම ස්‌වාර්ථය පිණිස භාවනා කරමින්, ඇතැමෙක්‌ අභිඥාලාභී වෙමින් ද ඇතැමෙක්‌ සෝවාන්, සකෘදාගාමී, අනාගාමී, අර්හත් යන සතර මාර්ගඵල අවබෝධ කොටගෙන සමාපත්ති සුවයන්ට සම වදිමින් කාලය ගත කරන්නාහ.

එදා භික්‌ෂුව තම සිවුරු සකසා ගත්තේ මිනී ඔතා තිබූ රෙදිවලින්ය. මේවා එක්‌කර මසාගෙන පඬු පොවාගනු ලැබේ. අද මිනී එතූ රෙදි නැති වුව ද එදා වගේම කුඹුරක ලියදි ආකාරයට කපා සකසා පඬු පොවනු ලැබේ. වස්‌ වසන භික්‌ෂුවකට එදා අවශ්‍ය වන්නට ඇත්තේ කිනම් විදිහේ සිවුරක්‌ද? සාමාන්‍යයෙන් වැසි කාලයට මැසි මදුරු වැනි කෘමි සතුන්ගෙන් වන ගැහැට වැඩිය. එකල කැලෑ ගහනය අධිකය. ඒ නිසාම සතා සරුපයා මිනිස්‌ ඉව සොයා එනවාත් වැඩිය. වැසි කාලය නිසා සෙම් රෝග සෑදීමට ඇති ඉඩකඩ ද වැඩිය. වැසි සමය නිසා සිවුරු සේදීම ද අපහසුය. එසේ නම් වස්‌ වසන කාලය තුළ පරිහරණය කිරීමට අනිවාර්යයෙන්ම බහුවිධි සිවුරක්‌ සැකසිය යුතු නොවේද?

මෑත කාලයේ එක්‌තරා භික්‌ෂුන් වහන්සේ නමක්‌ මේ කඨින සිවුර පිළියෙළ කිරීමට ශාක කොටස්‌ 54 ක්‌ උපයෝගී කරගත යුතු බවට උපදෙස්‌ දී ඇත. මේවා වර්ග කොට බෙදා සිවුරුත් සමඟින් තම්බා වේළා නැවත තවත් වර්ගයක්‌ සමඟින් තම්බා නැවත වේළා යනාදී වශයෙන් කීප සැරයක්‌ තම්බා වේළාගෙන පමණක්‌ මේ සිවුරු සැකසිය යුතු බව පෙන්වාදී ඇත. මෙය නොවේද කඨිනය? මෙය සම්පූර්ණයෙන්ම බෙහෙත් ගිල්වපු සිවුරක්‌ බව මේ ද්‍රව්‍ය පරීක්‌ෂා කිරීමෙන් අපට අවබෝධ වේ.

මෙවැනි බෙහෙත් ගිල්වපු සිවුරක්‌ නිසා මැසි මදුරු උවදුරක්‌ නැත. සතා සරුපයා එන්නේ ද නැත. දාඩිය දුර්ගන්ධයක්‌ ද නැත. ඒ නිසා සිවුරු සෝදා අපහසුවෙන් වැසි කාලයේ වේලා ගැනීමට අවශ්‍ය වන්නේද නැත.

එදා ජීවක වෙද උත්තමයාට ද මෙවැනි සිවුරක්‌ සැකසීමට හැකියාවක්‌ තිබිය යුතු නොවේද? ඒ නිසාම එවැනි සිවුරක්‌ සකසන අන්දම ගැන උපදෙස්‌ දෙන්නටම ඇත. ඉතින් අද අප කුමක්‌ කළ යුතුද? නවීන ලෝකයේ ඇති උපකරණ නිසා දැන් දැන් බෞද්ධයන් පන්සල්වලින් ඈත්වෙමින් සිටිති. මේ සඳහා උපක්‍රමයක්‌ ලෙස මේ කඨින සිවුර වස්‌ කාලය තුළදී දායක ගෙවල්වල තැන්පත් කොට භික්‌ෂුන් වහන්සේලාම වැඩම කොට පිරිතෙන් පේ කරන සේක.

මීට දශක කීපයකට පෙර නම් මේ කඨින වස්‌ත්‍රය කොස්‌ නැට්‌ට පේන්න කලින් පන්සලට ගෙනා යුතු අතර සාමණේර නමකට පවා නොදී උපසම්පදා භික්‌ෂුන් විසින්ම මෙය මසනු ලබන බව කීව ද වයඹ පළාතේදී මා දුටු දෙයක්‌ නම් උපාසකම්මලා තරගයට මෙන් මේ සිවුර මහන බවය.

එහෙත් අද කරන්නේ වස්‌ නිමාකරන දා වෙළෙඳපොළෙන් ලබාගත් මේ සිවුර පෙරහැරින් වැඩමකොට වස්‌ විසූ එක භික්‌ෂුවකට පූජා කරනු ලැබීමයි. පන්සලේ කී නමක්‌ වස්‌ විසුව ද අවුරුද්දකට වතාවක්‌ කඨින සිවුර ලැබෙන්නේ එකම එක භික්‌ෂුවකටය.

සැපයුමට වඩා ඉල්ලුම වැඩි නම් භාණ්‌ඩයට ඉහළ වටිනාකමක්‌ ලැබෙන ආර්ථික විද්‍යාවේ මිල නියම වන න්‍යාය මෙන්, මේ සිවුරේ වටිනාකම ද තීරණය කොට මේ සඳහා දායකත්වය සැපයූ අයට අට මහා කුසල්වලින් එකක්‌ නිසා ඉහළම ආනිශංස අත්පත් වන බව පිංකම අවසානයේ සැන්දෑවේ ධර්ම දේශනා කරන භික්‌ෂුන් වහන්සේ දේශනා කරනු ලැබේ. (ඇත්තටම මීට අවුරුදු කීපයකට පෙර නම් මේ කඨින ආනිශංස දෙසනු ලබන්නේ එදින සිවුර ලබාගත් භික්‌ෂුන් වහන්සේ විසින්මය. උන්වහන්සේ බණට වඩින්නේ ඒ සිවුර හැඳගෙනය.)

අපට ලැබෙන විපාක හැටියට 34 වතාවක්‌ සක්‌ දෙවියන් වේ. සක්‌විති පදවි ලැබේ. පංචානන්තරිය පාප කර්මයක්‌ නොකොළොත් සතර අපායට නිවන් දක්‌නා ජාති දක්‌වා වැටෙන්නේ නැත. එහෙත් මෙතරම් දෙයක්‌ ලැබීමට තරම් අප කළ කුසලය කුමක්‌ද?

කඩයකින් කපා මසා, පඬු පොවා නිම කළ සිවුර පළමුව පන්සලට පූජා කොට පේ කිරීමෙන් අනතුරුව වස්‌ තුන්මස නිමවෙන්නට කිට්‌ටුව ගෙදර ගෙනැවිත් අපගේ වත්පොහොසත්කමට ගැලපෙන පරිදි නිවස සරසා, ලයිට්‌ වැල් දමා, එන අයට සංග්‍රහ කොට භික්‌ෂුන් වහන්සේලා වැඩමකොට පිරිත් දේශනා කරවනු ලැබේ. පිංකම තිබෙන උදෑසන නැට්‌ටුවන්, බෙරකරුවන්, ගිනිබෝලකරුවන්, කසකරුවන්, සේසත්කරුවන් සහිත මහා පෙරහරකින් වඩමවා, සඟසතු කොට පූජා කරනු ලැබේ. එහෙත් අර තරම් පින් පල දෙන්නට, අපි කුමක්‌ කෙළෙමුද? අඩු ගාණේ මේ සිවුර වස්‌ කාලය තුළ භික්‌ෂුවකට ප්‍රයෝජනවත් වූයේද? අටපිරිකරක්‌ පූජාකොට ලබන ආනිශංසවත් ලැබීමට අපි සුදුස්‌සෝ වූවෙම්ද? නැත.

එසේ නම් ලබන අවුරුද්දේ අපි මෙහෙම කරමු. පන්සලේ වස්‌ වසන්නට බලාපොරොත්තු වෙන සැම භික්‌ෂුවක්‌ සඳහාමත් හා හදිස්‌සියේ වස්‌ විසීමේ අරමුණින් වැඩම කරන අතිරේක භික්‌ෂුවකට හෝ දෙනමකට යනාදී වශයෙන් ප්‍රමාණවත් වන අයුරින් දෙපට සිවුරු තෝරාගමු. මොකද අඳනයකින් මේ බහුවිධ සිවුරේ කාර්යය කළ නොහැකි නිසාය. මේවැසි සළු කපා කොටා භික්‌ෂුන් වහන්සේලා විසින් මසා දුන් විට අප ඒවා ගෙදර ගෙනවුත්, බෙහෙත් ද්‍රව්‍යවලින් තම්බා ගත යුතුයි. ඊළඟට හොඳින් වේලා පහුවැනිදා තවත් බෙහෙත් ද්‍රව්‍යයක තම්බා ගත යුතුයි. තමන්ට මේවා තම්බා ගැනීමට පහසුකම් නැති නම් එවැනි පහසුකම් ඇති නිවසක මෙය කර හැමදාම හවසට වේළුණු සිවුර රැගෙන තම නිවසට ගොස්‌ තුන් පිරිත කියා පේ කරන්න. කිලි කුණු නැතිව මෙය කරනවා නම් තවත් යහපති.

මෙසේ පිළියෙළ කර ගත් සිවුරු වස්‌ ආරාධනා කරන දිනයේ මහා පෙරහරින් ගොස්‌ භික්‌ෂුන් වහන්සේලාට පූජා කරමු. අප අද දින වස්‌ සමාදන් වෙනවා කියා භික්‌ෂුන් වහන්සේලා පැවසිය යුත්තේ මේ සිවුරු හැඳගෙනය. ඇත්තටම පෙර කාලයේදී බෙර වයමින් මෙසේ සිවුරු ගෙන යද්දී වස්‌ සිවුරක්‌ නොලැබුණු භික්‌ෂුන් වහන්සේලා ඇවිත් සිවුරු පිළිගත් බව පැවසේ.

වස්‌ අවසන් කරන දිනයේ අප සියලුම දෙනා රැස්‌වී අපේ හාමුදුරුවෝ මැස්‌සෙකුගෙන් වත් පීඩාවට පත් නොවී වස්‌ සමාදන් වී මෙපරිද්දෙන් ඵලයක්‌ ලබාගත්තා නොවේදෝ පස්‌වනක්‌ ප්‍රීතියට පත්වීමෙන් අපි ඔය කියන්නා වූ මහත් ඵල මහා ආනිශංස ලබාගමු. මෙවැනි සිවුරක්‌ ඇඟට දා ගත් කල දැනෙන සිසිලස හා සුවය නිසා සිත පහන් වී නිරායාසයෙන්ම අඩුම ගානේ මෛත්‍රී භාවනාව හෝ වැඩීමට භික්‌ෂුන් වහන්සේලා උත්සුක වනු නොඅනුමානය.

අනිවාර්යයෙන්ම මෙය මතක තබාගන්න. බෙහෙත් ද්‍රව්‍යවල තම්බා වේළා ගත යුතු නිසා මේ සිවුරු සකස්‌ කිරීමට පටන්ගත යුත්තේ වස්‌ සමාදන්වීමට මාසයකටවත් කලින්ය.

ඔබගේ පහන් සංවේගයට මේ කරුණත් සිහියේ තබාගන්න. අශෝක අධිරාජයා, අපේ දේවානම්පියතිස්‌ස රජුට මගධයේ රජ ලෙස අභිෂේකය සිදු කරන ලෙස ඉල්ලා තම රාජ්‍ය කකුධ භාණ්‌ඩ එවන අවස්‌ථාවේ නොසේදිය යුතු සළු සඟලක්‌ ද තෑගි කර එවූ බව සඳහන්ය. බොහෝ විට ඒ සළුද මෙසේ සකස්‌ කරන ලද ඒවා විය යුතුයි..